Bjartari framtíð fyrir börnin okkar – átakalínurnar skýrast í borginni (viðtal)

Sólveig Arnarsdóttir leikkona tók mig tali stuttu fyrir páska.

Fyrsta spurning, Dagur. Það er kosið til borgarstjórnar 29. maí. Er einhver þörf á að skipta um meirihluta?

Þú ætlar ekki að byrja neinum smáspurningum! En reyndar er frábært að þú skulir vinda þér svona beint í efnið því ég held að þetta sé einmitt spurningin sem Reykvíkingar þurfa að spyrja sig. Svarið er hiklaust já. Það þarf að skipta og annað væri reyndar mjög sérstakt eftir það sem borgarbúum hefur verið boðið upp á þetta kjörtímabil.

Kosningarnar framundan snúast um það hvort Reykjavík sé best stýrt með hugmyndafræðinni sem kom okkur í hrunið, frjálshyggjunni sem Sjálfstæðisflokkurinn í borgarstjórn er svo sannarlega fulltrúi fyrir, eða jafnaðarstefnu Samfylkingarinnar sem leggur áherslu á atvinnu, öryggi og velferð, ný vinnubrögð og aðgerðir í þágu barna og fjölskyldna. Ráðhúsið í höndum Sjálfstæðisflokksins er í raun síðasta vígi þeirrar frjálshyggju á Íslandi, sem hefur reynst okkur svo ótrúlega dýr. Ég finn víða að fólk er ekki búið að gleyma því að þetta er sama fólkið og notaði milljarð úr sameiginlegum sjóðum til að kaupa sér borgarstjórastól fyrir Ólaf F. Magnússon. Þetta er hópurinn sem vildi selja þekkingarhluta Orkuveitunnar til Hannesar Smárasonar sem var með forkaupsrétt, þau vilja byggja fyrirtækjaleikskóla og einkavæða allt sem hægt er. Hugmyndafræði frjálshyggjunnar þarf langt frí.

“Ást, þorpin í borginni og ódýrari frístundir”

Góð kona vék að mér spakmæli sem mér skilst reyndar að sé runnið frá Nóbelsverðlaunahafanum Elie Wiesel: Andstæðan við ást er ekki hatur – heldur afskiptaleysi. Afskiptaleysi er rauður þráður í frjálshyggjunni. Til að stýra Reykjavík út úr kreppunni held ég raunar að þurfi bæði ást og trú á framtíðina. Við þurfum vissulega að vera tilbúin til að þola erfið ár. En með samtakamætti þar sem allir borgarbúar eru virkjaðir er ég fullviss um að við komumst ekki aðeins út úr þessu heldur getum við skapað hér betra og mannvænlegra samfélag.

Við eigum að hugsa um hvert einasta hverfi einsog þorp sem ber sameiginlega ábyrgð á því að börnin í þorpinu komist til manns. Að eldra fólk búi ekki afskipt og einangrað. Að svæðin milli húsanna séu sameiginlegur dvalarstaður og það sé metnaður allra að þau séu eins vistleg, hrein og fín og kostur er.

“Börn og fjölskyldur í fyrsta sæti”

Við þurfum líka að horfast í augu við að stressið og lífsgæðakapphlaupið hefur verið að drepa okkur. Núna þurfum við að endurskoða forgangsröðina. Einfalda hlutina og reyna að tryggja öllum gott líf, en fyrir minni pening. Við eigum að byrja á börnunum. Það er lykilverkefni á næstu árum að tryggja bjartari framtíð fyrir börnin okkar. Við þurfum skýra sýn og markvissar aðgerðir til að tryggja velferð, vinnu og tækifæri fyrir alla. Ekkert barn á að þurfa að hætta að stunda frístundir vegna kreppunnar. Við eigum að gera íþróttirnar, tónlistina og frístundirnar ódýrari, kannski með einfaldari umgjörð eða ódýrari búningum, færri skópörum eða keppnisferðum. Höldum skiptimarkaði með allt þetta dót sem við erum að kaupa. Hjálpumst að og gerum öllum kleift að vera með. Ég hef rætt þetta við hundruð foreldra, sem aftur hafa rætt þetta við börnin sín. Það ber flestum saman um að við vorum komin framúr okkur á ýmsum sviðum og getum vel endurskoðað hlutina án þess að glata því sem skiptir mestu fyrir börnin okkar.

“Hvað hefði Samfylkingin gert öðru vísi?”

Ef við horfum aftur til ársins 2006 og gefum okkur að Samfylkingin hefði haft forystu í  borgarstjórninni þetta kjörtímabil, hvað hefðuð þið gert öðruvísi?

Í mörgum mikilvægum málum boðaði Samfylkingin allt aðrar leiðir en Sjálfstæðisflokkurinn. Við töluðum fyrir ábyrgri stefnu í lóða- og skipulagsmálum. Það var kallað „lóðaskorts-stefna“. Við vöruðum við því þegar Sjálfstæðisflokkurinn byrjaði að ryðja út lóðum og hraða útþenslunni í upphafi kjörtímabilsins. Það dugðu engin rök um viðkvæman fasteignmarkað og hættuna af því að sitja uppi með hálfbyggð hverfi. Því fór sem fór og ónýttir innviðir á höfuðborgarsvæðinu eru á annað hundrað milljarða.

Hverfin og þjónustan innan þeirra eru líka okkar hjartans mál. Við viljum flytja fé og fólk úr yfirstjórn í þjónustuna úti í hverfum borgarinnar. Undan þessu hefur Sjálfstæðisflokkurinn grafið og fært ýmsa þjónustuþætti inn á skrifstofur í miðborginni. Þarna er skýr munur á tilhneigingu Sjálfstæðisflokks til miðstýringar og hugmyndum Samfylkingar um hverfalýðræði og valddreifingu sem við viljum auka en hefur nánast verið lamað með áhugaleysi á þessu kjörtímabili.

“Skýr munur: atvinnumál og áhersla á öruggt leiguhúsnæði”

Atvinnumálin draga líka fram skýran mun á ábyrgri jafnaðarstefnu og aðgerðalausri frjálshyggju. Eitt brýnasta málið í núverandi stöðu er að það þarf að rjúfa doðann yfir ráðhúsinu og láta aðgerðir koma í stað aðgerðaleysis. Reykjavík á að vera aflið sem rífur okkur upp úr kreppunni. Það er okkar stefna. Samfylkingin hefur flutt ótal tillögur, ekki síst eftir hrun, um frumkvæði Reykjavíkur og nauðsyn á nýrri framtíðarsýn í atvinnumálum. Þau mál hafa öll verið látin sitja á hakanum á meðan Sjálfstæðisflokkurinn situr og bíður eftir því að markaðurinn leysi málið. Við höfum staðið vörð um störfin, viljum átak í viðhaldsverkefnum, samstarf um eflingu skapandi greina, kraft í markaðssetningu og ferðaþjónustu. Við viljum vinna með háskólunum að eflingu þekkingarklasa, og auk þess hefur Samfylkingin lagt áherslu á að nýsköpunarsetur og ýmis önnur starfsemi byrji í húsnæði sem stendur autt. Tómt húsnæði er tómt bull.

Húsnæðismál fjölskyldna eru reyndar annað gott dæmi um skýran mun. Þar lögðum við ríka áherslu á að fólk, sér í lagi ungar fjölskyldur sem voru að stíga fyrstu skrefin á vinnumarkaði, hefði val um að kaupa séreign eða leigja á traustum almennum leigumarkaði þar sem hægt væri að búa við alvöru öryggi. Hefði Samfylkingin haft forystu í borgarstjórninni hefði áhersla verið lögð á að ungar fjölskyldur og reyndar hver sem er gæti valið að leigja sér íbúðir í barnvænu umhverfi þar sem stutt er í leikskóla, skóla, matvöruverslun, heilsugæslu og aðra nauðsynlega þjónustu. Þarna hefðu ungu fólki verið skapaðir valkostir í stað þess að bjóðast það eitt að skuldsetja sig upp í topp nýkomin út á vinnumarkaðinn eins og staðreyndin varð. Og þetta verkefni er ennþá brýnt, eða ætlum við enn og aftur að láta næstu kynslóð velja á milli 90% lána eða myntkörfu?

“Pólitík snýst um forgangsröðun”

Hvernig heldurðu að þessi kosningabarátta þróist?

Það er erfitt að spá. Ég held að hún verði stutt og snörp. Líklega fer hún ekki á flug fyrr en í lok apríl eða byrjun maí. Við í Samfylkingunni ætlum að leggja höfuðáherslu á að hitta Reykvíkinga, hlusta á sjónarmið þeirra og tala fyrir okkar áherslum.

Við erum með heimafundi í öllum hverfum þar sem hægt er að hitta frambjóðendur yfir kaffibolla. Þegar er búið að halda tugi funda, og þeir hafa verið ótrúlega innihaldsríkir og skemmtilegir. Þeir sem hafa áhuga á að vera með eða taka þátt eiga því ekki að hika við að hafa samband.

Við verðum jafnframt með stórt Reykjavíkurþing þann 24. apríl sem við skorum á alla að mæta á. Það verður haldið í Fjölbrautaskólanum í Breiðholti og verður lykilviðburður í okkar kosningaundirbúningi.

Samfylkingin leggur sig fram um að vera skýr valkostur. Jafnaðarstefnan varð að mörgu leyti til í glímu við kreppuna miklu fyrir næstum einni öld. Lykiláherslurnar á velferð og vinnu eiga enn við og sjaldan brýnna erindi en nú.

Ég hvet borgarbúa líka að kynna sér málin og leita sér upplýsinga. Og stundum koma raunar upp mál sem kristalla muninn á flokkunum. Eins og þessar vikurnar þegar borgarstjóri Sjálfstæðisflokksins ætlar að láta samþykkja að verja 230 milljónum í að stækka golfvöll um níu holur á meðan skólafólk og stjórnendur Reykjavíkurborgar eru að reyna að ná endum saman í niðurskurðinum fyrir næsta ár. Þetta er fráleitt en er án efa hugsað til að lokka einhver atkvæði golfáhugafólks til Sjálfstæðisflokksins. Það hefði hugsanlega gengið 2006 en ekki núna. Stjórnmálin í dag verða að vera í tengslum við þann veruleika sem borgarbúar eru að glíma við. Pólitík snýst um forgangsröðun. Golf er ágætt en níu viðbótarholur verða að bíða þar til við sjáum fram úr kreppunni. Fyrst þarf að tryggja velferð fyrir alla, atvinnu fyrir alla – og tækifæri fyrir alla. Það er kjarni jafnaðarstefnunnar.

Flokkað undir Málefni, Pistlar.